Το ζήτημα επανήλθε την προηγούμενη εβδομάδα όταν ο Πρόεδρος της Κύπρου, Νίκος Χριστοδουλίδης, δήλωσε ότι, αν οι συνθήκες το επέτρεπαν, η Λευκωσία θα αιτούνταν άμεσα ένταξη στο NATO.
Οι πρόσφατες επιθέσεις με drones, συνδεόμενες με το Ιράν και τον σύμμαχό του Hezbollah, που έφτασαν μέχρι την Κύπρο, έφεραν ξανά στην επιφάνεια ένα παλιό ερώτημα στο νησί της Μεσογείου: πρέπει τελικά να επιδιώξει την ένταξή της στο NATO;
Ωστόσο, σημειώνει η Euractiv, οι ηγέτες στη Λευκωσία παραμένουν σκεπτικοί, σημειώνοντας ότι μια τέτοια κίνηση θα απαιτούσε την επίλυση της δεκαετούς διαμάχης με την Τουρκία.
Οι προκλήσεις
Το ζήτημα επανήλθε την προηγούμενη εβδομάδα όταν ο Πρόεδρος της Κύπρου, Νίκος Χριστοδουλίδης, δήλωσε ότι, αν οι συνθήκες το επέτρεπαν, η Λευκωσία θα αιτούνταν άμεσα ένταξη στο NATO.
Ωστόσο, παραδέχτηκε ότι η γειτονική Τουρκία, μακροχρόνιο μέλος της Συμμαχίας, θα μπλοκάριζε σχεδόν σίγουρα την ένταξη της Κύπρου.
«Δεν μπορούμε να το κάνουμε λόγω πολιτικών συνθηκών, λαμβάνοντας υπόψη τη γνωστή θέση της Τουρκίας», ανέφερε, αναφερόμενος στο βέτο της Άγκυρας.
Ανανεωμένη υποστήριξη αλλά αλυσιτελές εμπόδιο
Η ιδέα της ένταξης της Κύπρου στη Συμμαχία έχει ξαναβρεί έδαφος σε ορισμένους πολιτικούς κύκλους.
Οπρώην Αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Μαργαρίτης Σχοινάς, χαρακτήρισε τη σημερινή συγκυρία ως «εξαιρετική πολιτική ευκαιρία» για την Κύπρο να αναζητήσει ένταξη στο NATO.
Παρά τη νέα υποστήριξη, το άλυτο Κυπριακό παραμένει το κύριο εμπόδιο. Η Τουρκία κατέχει το ένα τρίτο του νησιού από το 1974, όταν πραξικόπημα με ελληνική στήριξη επιδίωξε ένωση με την Ελλάδα.
Η Άγκυρα εισέβαλε στο βόρειο τμήμα επικαλούμενη τα δικαιώματά της ως εγγυήτρια δύναμη βάσει της συνθήκης του 1960.
Σήμερα, κανένα κράτος εκτός από την Τουρκία δεν αναγνωρίζει το αυτοανακηρυγμένο κράτος στο βορρά, ενώ η Άγκυρα δεν αναγνωρίζει την κυβέρνηση της Λευκωσίας, περιπλέκοντας τη γεωπολιτική θέση του νησιού.
Το NATO δεν είναι προτεραιότητα
Ο Χρύσης Παντελίδης, βουλευτής του Δημοκρατικού Κόμματος (DIKO), υποστηρίζει ότι η Κύπρος πρέπει να οικοδομήσει στενότερες σχέσεις με χώρες του NATO, συμπεριλαμβανομένων των ΗΠΑ, και να ευθυγραμμιστεί με τα στρατιωτικά πρότυπα της Συμμαχίας. «Η ένταξη στο NATO δεν θα πραγματοποιηθεί όσο το Κυπριακό παραμένει άλυτο και η Τουρκία διατηρεί την επίσημη θέση υποβάθμισης της Κυπριακής Δημοκρατίας», είπε.
Ωστόσο, πρόσθεσε ότι η στενότερη συνεργασία με το NATO θα ενίσχυε τις αμυντικές δυνατότητες της χώρας ακόμη και χωρίς πλήρη ένταξη.
Γεωπολιτικές και διπλωματικές προκλήσεις
Οι σχέσεις ΗΠΑ–Κύπρου έχουν ενισχυθεί από το 2020, όταν η Ουάσινγκτον μερικώς άρει το εμπάργκο όπλων που είχε επιβληθεί το 1987 για να ενθαρρύνει την επανένωση του νησιού. Η American Jewish Committee – επιρροή στον διπλωματικό χώρο της Ουάσινγκτον – υποστήριξε αυτή την εβδομάδα ότι οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή θα έπρεπε να οδηγήσουν σε μόνιμη άρση του εμπάργκο. Ωστόσο, η Τουρκία παραμένει κρίσιμος εταίρος για τα αμερικανικά συμφέροντα στην περιοχή.
«Δεν είμαστε τόσο αφελείς ώστε να πιστεύουμε ότι η Τουρκία θα πάψει να έχει σημασία για τις ΗΠΑ», τόνισε ο Παντελίδης. Σύμφωνα με τον Κύπριο πολιτικό, το θέμα της ένταξης στο NATO μπορεί να εξεταστεί σοβαρά μόνο αφού λυθεί το Κυπριακό. Τότε μόνο η Τουρκία θα σταματήσει να ασκεί βέτο σε θέματα που αφορούν την Κύπρο.
Εσωτερική πολιτική και οι εκλογές
Λίγοι στη Λευκωσία είναι αισιόδοξοι για την προοπτική μιας συμφωνίας.
Παρά τις αρχικές ελπίδες ότι ο νέος ηγέτης του τουρκοκρατούμενου τμήματος, ο σοσιαλιστής πολιτικός Tufan Erhürman, θα προωθούσε ομοσπονδιακή λύση βασισμένη σε παραμέτρους του ΟΗΕ, απέχει από το ζήτημα από την εκλογή του.
Οι βουλευτικές εκλογές είναι προγραμματισμένες για τον Μάιο και ο πρόεδρος προσπαθεί να διατηρήσει την εξουσία του. Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι νέα, μικρότερα κόμματα θα μπορούσαν να δημιουργήσουν κατακερματισμένη Βουλή. Αν και θα παραμείνει κύριος υπεύθυνος για τη εξωτερική πολιτική, ένα κοινοβούλιο που κυριαρχείται από κόμματα αντίθετα προς αυτόν θα μπορούσε να περιπλέξει τα πράγματα.
Η στρατηγική του Χριστοδουλίδη
«Ο Χριστοδουλίδης προσπαθεί να εκμεταλλευτεί πολιτικά τις τρέχουσες συνθήκες, παρουσιάζοντας τόσο την ευρωπαϊκή υποστήριξη όσο και τις αναφορές σε πιθανή ένταξη στο NATO ως επιτυχία της εξωτερικής του πολιτικής», δήλωσε ο Ηλίας Δημητρίου, επικεφαλής του Rapprochement Bureau του κυπριακού αριστερού κόμματος ΑΚΕΛ. Ο Δημητρίου τόνισε ότι ο Χριστοδουλίδης επιδιώκει να κερδίσει εύνοια από συντηρητικό κοινό, προσαρμοζόμενος στο νέο πολιτικό ισοζύγιο δυνάμεων στην επόμενη Βουλή. Ο Χριστοδουλίδης πρόσφατα υπογράμμισε ότι η κυβέρνησή του δεν θα παρέμβει στις εκλογές και ότι γίνονται προετοιμασίες σε στρατιωτικό, επιχειρησιακό και διοικητικό επίπεδο για την πιθανή κίνηση προς το NATO εφόσον οι συνθήκες το επιτρέψουν.
www.bankingnews.gr
Ωστόσο, σημειώνει η Euractiv, οι ηγέτες στη Λευκωσία παραμένουν σκεπτικοί, σημειώνοντας ότι μια τέτοια κίνηση θα απαιτούσε την επίλυση της δεκαετούς διαμάχης με την Τουρκία.
Οι προκλήσεις
Το ζήτημα επανήλθε την προηγούμενη εβδομάδα όταν ο Πρόεδρος της Κύπρου, Νίκος Χριστοδουλίδης, δήλωσε ότι, αν οι συνθήκες το επέτρεπαν, η Λευκωσία θα αιτούνταν άμεσα ένταξη στο NATO.
Ωστόσο, παραδέχτηκε ότι η γειτονική Τουρκία, μακροχρόνιο μέλος της Συμμαχίας, θα μπλοκάριζε σχεδόν σίγουρα την ένταξη της Κύπρου.
«Δεν μπορούμε να το κάνουμε λόγω πολιτικών συνθηκών, λαμβάνοντας υπόψη τη γνωστή θέση της Τουρκίας», ανέφερε, αναφερόμενος στο βέτο της Άγκυρας.
Ανανεωμένη υποστήριξη αλλά αλυσιτελές εμπόδιο
Η ιδέα της ένταξης της Κύπρου στη Συμμαχία έχει ξαναβρεί έδαφος σε ορισμένους πολιτικούς κύκλους.
Οπρώην Αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Μαργαρίτης Σχοινάς, χαρακτήρισε τη σημερινή συγκυρία ως «εξαιρετική πολιτική ευκαιρία» για την Κύπρο να αναζητήσει ένταξη στο NATO.
Παρά τη νέα υποστήριξη, το άλυτο Κυπριακό παραμένει το κύριο εμπόδιο. Η Τουρκία κατέχει το ένα τρίτο του νησιού από το 1974, όταν πραξικόπημα με ελληνική στήριξη επιδίωξε ένωση με την Ελλάδα.
Η Άγκυρα εισέβαλε στο βόρειο τμήμα επικαλούμενη τα δικαιώματά της ως εγγυήτρια δύναμη βάσει της συνθήκης του 1960.
Σήμερα, κανένα κράτος εκτός από την Τουρκία δεν αναγνωρίζει το αυτοανακηρυγμένο κράτος στο βορρά, ενώ η Άγκυρα δεν αναγνωρίζει την κυβέρνηση της Λευκωσίας, περιπλέκοντας τη γεωπολιτική θέση του νησιού.
Το NATO δεν είναι προτεραιότητα
Ο Χρύσης Παντελίδης, βουλευτής του Δημοκρατικού Κόμματος (DIKO), υποστηρίζει ότι η Κύπρος πρέπει να οικοδομήσει στενότερες σχέσεις με χώρες του NATO, συμπεριλαμβανομένων των ΗΠΑ, και να ευθυγραμμιστεί με τα στρατιωτικά πρότυπα της Συμμαχίας. «Η ένταξη στο NATO δεν θα πραγματοποιηθεί όσο το Κυπριακό παραμένει άλυτο και η Τουρκία διατηρεί την επίσημη θέση υποβάθμισης της Κυπριακής Δημοκρατίας», είπε.
Ωστόσο, πρόσθεσε ότι η στενότερη συνεργασία με το NATO θα ενίσχυε τις αμυντικές δυνατότητες της χώρας ακόμη και χωρίς πλήρη ένταξη.
Γεωπολιτικές και διπλωματικές προκλήσεις
Οι σχέσεις ΗΠΑ–Κύπρου έχουν ενισχυθεί από το 2020, όταν η Ουάσινγκτον μερικώς άρει το εμπάργκο όπλων που είχε επιβληθεί το 1987 για να ενθαρρύνει την επανένωση του νησιού. Η American Jewish Committee – επιρροή στον διπλωματικό χώρο της Ουάσινγκτον – υποστήριξε αυτή την εβδομάδα ότι οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή θα έπρεπε να οδηγήσουν σε μόνιμη άρση του εμπάργκο. Ωστόσο, η Τουρκία παραμένει κρίσιμος εταίρος για τα αμερικανικά συμφέροντα στην περιοχή.
«Δεν είμαστε τόσο αφελείς ώστε να πιστεύουμε ότι η Τουρκία θα πάψει να έχει σημασία για τις ΗΠΑ», τόνισε ο Παντελίδης. Σύμφωνα με τον Κύπριο πολιτικό, το θέμα της ένταξης στο NATO μπορεί να εξεταστεί σοβαρά μόνο αφού λυθεί το Κυπριακό. Τότε μόνο η Τουρκία θα σταματήσει να ασκεί βέτο σε θέματα που αφορούν την Κύπρο.
Εσωτερική πολιτική και οι εκλογές
Λίγοι στη Λευκωσία είναι αισιόδοξοι για την προοπτική μιας συμφωνίας.
Παρά τις αρχικές ελπίδες ότι ο νέος ηγέτης του τουρκοκρατούμενου τμήματος, ο σοσιαλιστής πολιτικός Tufan Erhürman, θα προωθούσε ομοσπονδιακή λύση βασισμένη σε παραμέτρους του ΟΗΕ, απέχει από το ζήτημα από την εκλογή του.
Οι βουλευτικές εκλογές είναι προγραμματισμένες για τον Μάιο και ο πρόεδρος προσπαθεί να διατηρήσει την εξουσία του. Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι νέα, μικρότερα κόμματα θα μπορούσαν να δημιουργήσουν κατακερματισμένη Βουλή. Αν και θα παραμείνει κύριος υπεύθυνος για τη εξωτερική πολιτική, ένα κοινοβούλιο που κυριαρχείται από κόμματα αντίθετα προς αυτόν θα μπορούσε να περιπλέξει τα πράγματα.
Η στρατηγική του Χριστοδουλίδη
«Ο Χριστοδουλίδης προσπαθεί να εκμεταλλευτεί πολιτικά τις τρέχουσες συνθήκες, παρουσιάζοντας τόσο την ευρωπαϊκή υποστήριξη όσο και τις αναφορές σε πιθανή ένταξη στο NATO ως επιτυχία της εξωτερικής του πολιτικής», δήλωσε ο Ηλίας Δημητρίου, επικεφαλής του Rapprochement Bureau του κυπριακού αριστερού κόμματος ΑΚΕΛ. Ο Δημητρίου τόνισε ότι ο Χριστοδουλίδης επιδιώκει να κερδίσει εύνοια από συντηρητικό κοινό, προσαρμοζόμενος στο νέο πολιτικό ισοζύγιο δυνάμεων στην επόμενη Βουλή. Ο Χριστοδουλίδης πρόσφατα υπογράμμισε ότι η κυβέρνησή του δεν θα παρέμβει στις εκλογές και ότι γίνονται προετοιμασίες σε στρατιωτικό, επιχειρησιακό και διοικητικό επίπεδο για την πιθανή κίνηση προς το NATO εφόσον οι συνθήκες το επιτρέψουν.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών